با همکاری انجمن ژئوپلیتیک ایران

تبیین ژئوپلیتیک شهـربندرهای واقع بر کریدوری‌های منطقه‌ای شرق ایران، مطالعه موردی بندرعباس ، چابهار و سرخس

نوع مقاله : مقالات علمی -پژوهشی

نویسنده

دانشگاه فردوسی مشهد - بسیج اساتید - شهرداری مشهد

چکیده
این پژوهش به بررسی نقش ژئوپلیتیکی شهربندرهای ساحلی مانند بندرعباس و چابهار و شهربندرهای خشک مانند سرخس در کریدورهای منطقه‌ای می‌پردازد و تلاش می‌کند جایگاه این شهربندرهای ساحلی را در فرایندهای قدرت، توسعه و اتصال‌گرایی منطقه‌ای تحلیل کند.
تحولات شبکه‌های تجارت جهانی، تشدید رقابت کریدورهای آسیایی و موقعیت جغرافیایی ایران، ضرورت بررسی پیوند میان ساختار شهری، حکمرانی بندری و ژئوپلیتیک کریدورها را افزایش داده است. با وجود مطالعات گسترده درباره اقتصاد بندری و حمل‌ونقل دریایی، ادبیات موجود فاقد تحلیلی یکپارچه از ژئوپلیتیک شهری کریدورمحور در ایران است.
هدف اصلی، تبیین الگوی ژئوپلیتیک شهری بندرعباس و چابهار و سرخس در شبکه کریدورهای بین‌المللی و ارائه مدلی مفهومی برای فهم روابط چندلایه شهر، بندر و کریدور است؛ تا سیاست‌گذاری حکمرانی شهری متاثر از این شبکه را در سطح محلی، ملی و منطقه‌ای بازآرایی کند.
پژوهش با رویکرد کیفی و مبتنی بر توصیفی‌تحلیلی انجام می‌شود و از روش تحلیل اسنادی ، فضایی و تفسیر ژئوپلیتیکی بهره می‌گیرد. داده‌ها از اسناد سیاستی و منابع علمی بین‌المللی بصورت اینترنتی و کتابخانه‌ای گردآوری شده‌اند.
نتایج نشان می‌دهد بندرعباس با نقش گره تثبیت‌کننده قدرت در شبکه کریدورهای جنوب غربی آسیا، چابهار با موقعیت پیونددهنده اقیانوس هند و آسیای میانه به‌عنوان گره توسعه‌گشا و سرخس به‌عنوان گره اتصال‌دهنده خشکی درکریدور شرق به غرب ، به عنوان شهربندرها و گره‌های واقع در کریدورهای منطقه‌ای، هستند که نیازمند حکمرانی نوین چندلایه جهت توسعه می‌باشند. تقویت قدرت بندری در ابعاد ریلی و دریایی منجر به تولید رقابت و ساماندهی فضای جغرافیای سیاسی بندرشهرهای واقع بر کریدورهای بین المللی می‌شود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.

مقالات آماده انتشار، اصلاح شده برای چاپ
انتشار آنلاین از 27 آبان 1405